Het zal een fietsjaar zijn of het zal geen jaar zijn.

Deze oud topsporter heeft van fietsen zijn leven gemaakt.

Tot een tijd geleden in de competitie, vandaag in de mobiliteit en gezondheid.

De vroegere profrenner zet zich in opdat sport er voor allen zou zijn, zowel voor competitiebeesten als voor gezinnen. Voor elk wat wils.

De ‘Lacs de l’Eau d’Heure’ bieden een dertigtal activiteiten aan, wat er het voornaamste toeristisch centrum van Wallonië van maakt. Een statuut dat nog versterkt wordt, aangezien het natuurgebied tussen Charleroi en Chimay een tandje bijsteekt met de opening van het fietscentrum ‘Centre de cyclisme Jean-Luc Vandenbroucke’. Het is de kampioen zelf die zich al maanden met hart en ziel inzet om er een ‘Bike Park’ van te maken, dat zijn naam waardig is. “Het opent einde maart en zal officieel worden ingehuldigd op 17 juni”, zegt de Moeskroenenaar met groot enthousiasme. Uiteraard ging hij akkoord om er zijn naam aan te geven. “Dat is een hele eer voor mij en ik ben daar trots op! Ik had lucht gekregen van dat fietsproject, maar had niets concreets naar boven zien komen. Toen algemeen directeur Vincent Lemercinier me het voorstelde, omdat hij het wilde toevertrouwen aan iemand die uit het wielrennen kwam, was ik verrast door de omvang van dat centrum, dat het aanbod van de site zal vervolledigen. Het heeft vijf jaar geduurd vóór het er stond, maar het resultaat mag er zijn! ”

VDB gebruikt dus het groot verzet op de laatste rechte lijn. Een echte ‘tijdrit’ om van dat partnerschap tussen de ‘Lacs de l’Eau d’Heure’ en de Koninklijke Belgische Wielrijdersbond een uitmuntendheidscentrum te maken. “Er zullen omlopen zijn met een traject over de weg en terreintrajecten die familiaal zullen zijn, alsook een RAVeL (autonoom wandel‑ en fietspad) van 17 km rond het meer. En voor de allersportiefsten zal er Trial, Big Air Bag (waarbij men met zijn fiets op een reusachtig kussen belandt), een Bump Zone, een Pump… zijn. Iedereen zal dus kunnen fietsen op de manier die hem of haar het best bevalt. Zelfs wielerploegen zullen er hun plaats kunnen vinden.” Onze gesprekspartner is zich er van bewust hoe belangrijk het is om evenementen te organiseren en zo de zichtbaarheid ervan te vergroten. “Dat zal de gelegenheid zijn om de kampioenschappen van België te verlengen tot in 2018. Dat jaar zal het op de weg zijn voor elites met contract en voor dames-elites. Ik heb onze kandidatuur al ingediend om een rit van de Ronde van Frankrijk naar hier te krijgen. Daarvan werd akte genomen door Christian Prudhomme, directeur van de Ronde.”

Wij waren de dwangarbeiders van de weg

Voor wie in de drukte langs de dranghekken stond of niet van zijn televisie was weg te slaan, was Jean-Luc degene die het hart deed bonzen, tot hij in 1988 zijn profloopbaan beëindigde. Deze bescheiden man is echter niet verdwenen uit de fietswereld. Hij werd onmiddellijk sportdirecteur bij Lotto (waar hij meer bepaald leiding gaf aan zijn betreurde neef Frank) en trad later op als consultant. Maar het wiel draait verder... “Toen ik me bezighield met beginnelingen, vroegen sommigen me: ‘Mijnheer Vandenbroucke, hebt u zelf gekoerst?’” Nou, en of! De sportman “met zijn ronde en soepele pedaalslag, die een instinct heeft voor een goede aanval”, zoals Jean- Marie Leblanc hem beschreef, won 220 trofeeën bij de beginners, de jongeren en de liefhebbers, vóór hij in 1973, op zijn 18e aan zijn eerste internationaal avontuur begon in München. In 1975 startte hij bij Peugeot een beroepsloopbaan met een mooi maandloon van 2750 Franse frank. Die carrière duurt 13 jaar, tijdens dewelke hij zijn kuiten kan doen werken in acht Rondes van Frankrijk, dertien Milaan-San Remo’s en evenveel Parijs-Nice’s, waarbij we ook niet de Giro, de Vuelta, de Ronde van Vlaanderen, de Franco-Belge... mogen vergeten. Een sterk moment met het idool uit zijn jeugd, bij wie hij om handtekeningen bedelde, deed zich voor bij het vertrek. “In 1976, op de Via Roma in San Remo, was ik alleen met Eddy Merckx op de mooiste laan ter wereld. Merckx is de sterkste Europese sportman, de vleesgeworden volmaaktheid. Ik had het geluk dat het begin van mijn loopbaan en het einde van de zijne elkaar tweeënhalf jaar lang overlapten. Men vergeet het soms, maar ik heb ook gereden met Poulidor, Roger De Vlaeminck...”

Jean-Luc is ook een man van verrassingen, meer bepaald wanneer hij vele kilometers wegmaalt met een bolletjestrui aan! Was hij de beste klimmer van de Tour? “Ik was geen slechte klimmer, maar ik was meer een ‘strijkijzer’, iemand die op de vlakke weg wint. Ik heb van die eervolle trui geprofiteerd... tot in de Pyreneeën.” Het was een andere tijd. “Toen ik aan de Ronde van Frankrijk begon, was ik al versleten. Tussen 1975 en 1988 hadden we 120 tot 140 koersdagen per jaar. Er waren enorm veel criteriums. Het valies stond altijd open. We waren de dwangarbeiders van de weg, we reden elke week, van februari tot oktober. De enige onderbreking was gedwongen rust wegens ziekte. Vandaag hebben de renners er een zeventigtal en ze verdienen veel meer – hun loon stoort me niet – maar het is veel gestructureerder. Dat is beter. Ik stopte met rennen op mijn 33e, gezond van lichaam en geest, maar mentaal versleten. Vandaag zou ik, met mijn kwaliteiten, de Ronde uitrijden bij de eerste vijftien.” Het vervolg zal hij rechtstreeks meemaken als ploegleider. Iets helemaal anders. “Als renner ben je heel egoïstisch: je rijdt in een ploeg, maar wel individueel. Niet iedereen kan daarna mensen gaan leiden, luisteren naar jongeren die soms onder vier ogen over hun problemen willen praten...” En tot besluit: “Heel weinig mensen kunnen zeggen dat ze van hun hobby hun beroep hebben gemaakt, temeer daar ik er alle aspecten van heb gekend: supporter, prof, manager, consultant en vandaag hoofd van het centrum”.

 

Zijn Ronde met filmgrootheden

Naast zijn acht Rondes van Frankrijk als renner heeft Vandenbroucke er ook aan deelgenomen als consultant van diverse media. Wat men minder weet, is dat hij dat ook was voor befaamde cineasten. Naar aanleiding van de honderdste verjaardag van de Ronde nam de directeur ervan hem in dienst. “Aangezien ik geen contract meer had met de Nationale Loterij, stelde Jean-Marie Leblanc me voor hen voor die avondvullende film te voeren waar ze maar wilden. Zo opende ik de deuren voor Costa-Gavras, die alle handen wilde filmen, met close-ups van de schroevendraaiers en de handen van de masseurs... Ik mocht ook met de Israëlische cineast Amos Gitaï rondrijden. Hij was geobsedeerd door de helikopters. Maar tijdens de beklimming van de Mont Ventoux heeft hij heel de tijd in de auto liggen slapen… Op de Mont Ventoux! Hoewel hun project op niets is uitgelopen, was het feit dat ik hun taak had vergemakkelijkt, een formidabele ervaring, die me ook een vreemd gevoel gaf: ik was in een ander milieu dan het wielrennen en zat toch middenin de Ronde.”

In 1976 en in 1982 behaalt onze wielerheld ook een schitterende overwinning bij de ... gemeenteraadsverkiezingen in Moeskroen. Als gemeenteraadslid en als ploegleider kon de renner zijn stad tot haar recht doen komen. “Ik ben op de lijst gaan staan om iemand een plezier te doen, maar ik was helemaal geen politicus.”

De fiets gaat nog niet aan de haak

Jean-Luc Vandenbroucke en fietsen zijn nog altijd één. Hij fietst nog elke dag en noteert dat nauwgezet in een boekje. Op de dag van ons gesprek reed de jonge zestiger nog een rit tegen... 34 km/u! “ Ik heb nog heel veel uithoudingsvermogen. Ik heb wat problemen met mijn bloeddruk en moet dus lichaamsbeweging nemen. Maar ook zonder dat mijn arts het me oplegt, heb ik behoefte aan sporten. Om de twee weken neem ik een dag waarop ik niet fiets! Ik spoor de mensen aan om wat te sporten; men voelt zich dan veel beter in zijn vel. In die zin was het een goed idee om van 2016 het ‘Jaar van de Fiets’ te maken.”

©Eric Cornu

BIO EXPRESS

Jean-Luc Vandenbroucke werd op 31 mei 1955 geboren in Moeskroen, waar hij nog altijd woont. Hij boekte talrijke overwinningen in diverse leeftijdscategorieën en kan vandaag terugblikken op een benijdenswaardig palmares. Vervolgens werd hij ploegleider bij Lotto en daarna consultant bij de RTBF. Hij was ook wedstrijddirecteur van het Circuit Franco-Belge. Vandaag is hij manager van het naar hem genoemde Wielercentrum bij de Lacs de l'Eau d'Heure. VDB is de oom van Frank en de vader van Jean-Denis, die van 1996 tot 2000 profrenner was.