Waw magazine

Waw magazine

Menu

DE DERDE INDUSTRIËLE REVOLUTIE BEGINT HIER, IN CAFÉ EUROPA

  • Dossier
Hainaut

Door Christian Sonon

Liefhebbers en nieuwsgierige mensen ontmoeten elkaar in de Carré des Arts om over nieuwe technologieën te kletsen. Bij een goed glas en op een 3D-geprinte stoel.

Bij de ontwikkeling van Mons 2015 speelt Digital Innovation Valley onmiskenbaar een grote rol. De komst van Google, Microsoft en nog een honderdtal andere hightechbedri digitale vernieuwing en dus ook aan de hoop en de levenskracht van de hele regio. Toen Mons zijn kandidatuur bij Europa indiende, hebben ze natuurlijk aan het digitale gedacht. Dat werd er niet zomaar bijgesleurd, maar Mons maakte er zelfs een slogan van: ‘Where Technology Meets Culture’. Het ging er niet om de technologie zomaar in het zonnetje te zetten, maar die te gebruiken om de digitale en sociale breuk zo klein mogelijk te houden. Het is de bedoeling om banden te smeden, voor warmte te zorgen over de generaties heen, om op die manier nieuwe artistieke en economische modellen uit te vinden. Onder de verantwoordelijkheid van Pascal Keiser, directeur van Technocité, het centrum voor permanente vorming van Mons, zullen de digitale kunstprojecten in 2015 hun verschillende facetten tonen. Zo zijn Transnumériques, de biënnale van digitale kunsten, Mons Street reView met zijn ongewone beelden en het op jongeren gerichte project Media DJ wellicht de interessantste. Toch zullen de meeste ogen gericht zijn op Café Europa. De inwoners van Mons hebben daar de voorbije herfst al de eerste geuren kunnen van opsnuiven, toen een prototype geïnstalleerd werd in de tuin van de Stichting Mons 2015. Het is duidelijk dat de mensen niet bang waren om zich onder te dompelen in dat digitale bad, want op twee maanden tijd mocht dit gebouw toch op 2.000 bezoekers rekenen. Na een paar kleine aanpassingen komt het project in al zijn glorie terug tussen 12 maart en 19 december. Het zal zich niet, zoals eerst was gepland, vestigen in de omwallingen van het Mundaneum, die gerenoveerd worden, maar in de tuin van de Carré des Arts.

We hebben Café Europa ontwikkeld om een openbare culturele ruimte te maken voor mensen van alle leeftijden in deze tijden van digitalisatie en duurzame ontwikkeling”, legt Pascal Keiser uit. “Of liever, een netwerk van Cafés Europa, want zo zullen er nog gebouwd worden in de partnersteden van Mons 2015, allemaal met gerecycleerd materiaal* . Dat worden onderling verbonden laboratoria waar mensen nieuwe technologieën gaan gebruiken om ze te begrijpen en om te discussiëren over hun impact op de maatschappij. Die debatten zullen plaatsvinden in real time met andere deelnemers op andere plaatsen in heel Europa. Zij zullen bewijzen dat werken met de nieuwste technologieën kan leiden tot nauwere sociale contacten.

Een plek om te leren en te ontmoeten

We kennen allemaal wel het beeld van de puisterige technologienerd die van ’s morgens tot ’s avonds opgesloten zit in zijn bureau met zijn neus tegen zijn scherm. Café Europa gaat tegen dat beeld in door te tonen hoe de digitalisering aanleiding kan geven tot ontmoetingen en uitwisselingen. De nieuwe technologieën zullen de openbare ruimtes die cafés toch zijn, overnemen en de vroegere activiteiten vervangen, zoals kaarten, duivenmelken, breien of oeverloze discussies voeren. “Het café dat voor de vroegere generaties de plaats bij uitstek was voor sociale integratie, zal opnieuw een gemeenschappelijke identiteit geven aan de burgers”, verzekert ons de projectleider. Café Europa zal in de eerste plaats dus een plek zijn om te ontmoeten en te leren. In de ateliers zullen jonge mensen ook videogames kunnen uitvinden voor een heel gevarieerd publiek. “Voor Café Europa is het belangrijk dat we ons tot alle generaties richten”, benadrukt Pascal Keiser. “In samenwerking met het Microsoftcentrum in Mons hebben we jongeren een spel laten ontwikkelen, waarbij gebruik wordt gemaakt van personages die de bewegingen uitbeelden van tai chi, de populairste vechtkunst ter wereld. Dat werd in de lente uitgeprobeerd en dat kon rekenen op heel wat belangstelling van ouderen.”

Een reuzenscherm op mensenmaat

Een tweede instrument is het interactieve scherm Europa Wall. Dit scherm maakt het mogelijk om rechtstreeks in contact te komen met mensen in andere Cafés Europa. Deze communicatiemuur wordt het centrale element van het project. Op het programma staan ook cursussen of gezamenlijke ateliers, naast debatten waaraan iedereen in Mons kan deelnemen, maar ook in andere cafés van het netwerk. Pascal Keiser benadrukt: “Deze communicatiesystemen verschillen alleen al van andere technieken zoals Skype door hun grootte. Want dit scherm meet drie meter bij twee, dus de mensen zullen elkaar in ware grootte kunnen zien, wat het gevoel van nabijheid zal verstevigen en een ander licht werpt op de gesprekken. Het is misschien utopisch”, voegt de projectleider eraan toe, “maar deze schermen brengen de ideeën samen van de twee stichters van het Mundaneum, Paul Otlet en Henri La Fontaine, die ervan uitgingen dat er vrede op aarde zou komen als we elkaar maar beter zouden kennen. Want tegenwoordig hebben de mensen een enorm tekort aan wederzijds begrip.”

De derde industriële revolutie in de cafés

Het derde deel, EuropaLab – het FabLab van Café Europa – is een samenwerkingsen ontmoetingsruimte waar onder andere unieke objecten gemaakt kunnen worden (decoraties, prothesen, meubels...). Alle soorten technologische werktuigen worden ter beschikking gesteld van het publiek, vooral toestellen die door een computer bestuurd worden. Het zal niet alleen mogelijk zijn om tussen de verschillende FabLabs manieren uit te wisselen om objecten te maken, maar ook om ze onmiddellijk te maken met behulp van een 3D-printer, 3D-bestanden en blokken kunsthars. “Een stoel die gemaakt is in San Sebastian, kan op die manier in Mons gereproduceerd worden”, legt Pascal Keiser uit. “We willen jongeren leren hoe ze deze toestellen kunnen gebruiken. Maar er komen ook workshops voor gezinnen en oudere mensen. Want EuropaLab richt zich evengoed tot ondernemers en ontwikkelaars als tot kunstenaars, knutselaars, studenten, gezinnen of verschillende soorten hackers. Hiermee brengen we de derde industriële revolutie naar de cafés.

Heb je de indruk dat de wereld te snel gaat? Wees maar gerust. Smartphones hebben dan wel speelkaarten vervangen, interactieve schermen nemen de plaats in van televisietoestellen tegen de muur, maar cafés zullen toch altijd die plaatsen blijven waar mannen en vrouwen samenkomen om even de wereld te gaan veranderen. En er zullen ook altijd stoelen genoeg zijn. Desnoods drukken we er een paar bij.

Your opinion counts