Waw magazine

Waw magazine

Menu

DE WERELD OP BEZOEK

  • Dossier
Hainaut

Door Carole Depasse

Is creativiteit hetzelfde in Londen, Casablanca of Pilsen? Maison Folie geeft tekst en uitleg over de artistieke en culturele waarden van acht wereldsteden die ze uitgenodigd hebben om hun vernuft en hun identiteit te tonen. 

Het concept van ‘De wereld op bezoek’, een van de bijzondere projecten van Mons 2015 is eenvoudig: Maison Folie, de grensoverschrijdende en multidisciplinaire afdeling van de Manège de Mons wordt het Internationale Maison Folie, waarin buitenlandse kunstenaars het publiek zullen onderdompelen in hun artistieke en culturele verhaal. Elk van de acht geselecteerde steden moeten een ontspannen, feestelijk en interactief programma uitwerken dat gedurende een korte tijd (vier tot elf dagen) de ruimtes zal innemen van Maison Folie maar ook van de stad Mons. De initiatiefnemers en hun bondgenoten rekenen op een razendsnelle verspreiding van de creatieve energie van de gaststeden. Zo kan iedereen die al openstaat voor die interculturaliteit en die nieuwsgierig genoeg is, dat bijzondere artistieke aanbod mee beleven. Voor directrice Anne André van Maison Folie is ‘De wereld op bezoek’ het logische gevolg van een lokale en internationale samenwerking die al sinds 2005 aan de gang is. “Sinds dat jaar richten we ons telkens op een plaats op de wereldbol. Het idee bestaat al, maar we hebben het in het kader van Mons 2015 willen versterken door te mikken op Europese steden. Het is dus niet de bedoeling om kunstenaars te laten rondreizen met een mooi voorverpakt programma. Eerst moeten de buitenlandse kunstenaars contact willen leggen met de bevolking, de verenigingen en de kunstenaars uit Mons.

Sinds een jaar of twee komen de acht curatoren en de kunstenaars die bij het project betrokken zijn geregeld samen in Maison Folie. Elke ‘Wereld op bezoek’ is een werk in opbouw, dat gedeeld en on- derhandeld wordt met de inwoners van Mons. En waarin zit de ‘folie’? We bespreken kort de twee projecten van ‘De wereld op bezoek’ van Londen en Casablanca. Die doen zin krijgen om almaar verder te gaan en stil te staan bij zichzelf.

Britse humor

Elke curatoren krijgt carte blanche. Want Londen is Casablanca niet, om nu maar twee steden te noemen die uitgenodigd zijn. Londen is het tweede programma van ‘De wereld op bezoek’. De jonge curator Marine Thévenet van het onafhankelijke productiehuis Artsadmin kwam af met een origineel idee: Maison Folie wordt omgebouwd tot een Working Men’s Club, een kruising tussen een Volkshuis en een kroeg, om een vergelijking te maken die wat dichter bij ons ligt. Een Working Men’s Club is een populaire Britse instelling die zich in de 19de eeuw samen met een sterke industriële groei in dat land manifesteerde. Arbeiders konden er elkaar ontmoeten, ze konden iets drinken, kaarten of over politiek discussiëren en de wereld van de werkmensen verbeteren. Ten tijde van mevrouw Thatcher verdwenen ze geleidelijk, maar deze social clubs wordt tegenwoordig nieuw leven ingeblazen door hedendaagse kunstenaars. De keuze van Marine Thévenet viel op een van die clubs: de Bethnal Green Working Men’s Club, in het oosten van Londen, een buurt die volop opgewaardeerd wordt. “Bethnal Green is een volkswijk die herboren wordt. Er wordt hier opnieuw gefeest, nieuwe clubs gaan open, maar tegelijkertijd worden de volksmensen eigenlijk naar de rand weggejaagd. Wij willen deze realiteit belichten die zich evengoed afspeelt in Brussel of in andere Europese steden. De Bethnal Green Working Men’s Club heeft nog een ziel en wij willen die volkse cultuur nog eens in het zonnetje zetten voor ze helemaal verdwijnt”. Een tapijtje op de vloer, laminaat tegen de muur, met fluweel bedekte stoelen, het podium van een cabaret, aangekleed met gordijnen van bladgoud, een verlicht rood hart in de achtergrond en een bar waar het goed roddelen is. De Bethnal Green Working Men’s Club is dus pure kitsch. Toch is dit een product dat helemaal bij Mons past: de kunstenaars nemen hier ook een populaire historische locatie onder handen, dezelfde artistieke herkenbaarheid, dezelfde ontspannen sfeer. In februari 2015 zullen vijf kunstenaars, met daarbij ceremoniemeester Rebecca Davies, Maison Folie omvormen tot een Britse Social Club. Ze gaan er wonen en de rollen vertolken van de verschillende personages, zoals de goedlachse barmeid, de charmezanger of de wilde aerobicsleraar. Rebecca Davies is het excentrieke dienstertje dat je zal aanspreken in haar wat onzeker Frans. Je zal er bingo en darts kunnen spelen en karaokegewijs meebrullen met aangebrande liedjes. “De artiesten vertolken bekende figuren uit de Working Men’s Club, ontzagwekkende en geëngageerde karikaturen, want uiteindelijk willen we die plekken nieuw leven inblazen waar mensen samenkomen en die het risico lopen te verdwijnen”, voegt Marine Thévenet eraan toe. Naast die menselijke komedie staan er ook optredens, concerten en filmvoorstellingen op het vierdaagse programma die allemaal verband houden met de heropleving van de stad en die ongetwijfeld hun sporen zullen nalaten. “Regisseur Andrea Luka Zimmerman heeft zeven jaar lang, met de hulp van zijn buren, zijn woonkazerne in Oost-Londen gefilmd. Een sociaal stelsel dat dateert uit de jaren dertig en dat binnenkort wordt afgebroken om vervangen te worden door hippere appartementen. De film die hier in avant-première vertoond wordt, is zowel een documentaire als een sprookje”. En omdat er ook humor bij hoort zal Rosana Cade, een comédienne uit Glasgow, de straten van Mons innemen in het gezelschap van plaatselijke kunstenaars. Zij zullen voorbijgangers bij de hand nemen voor een kleine geïmproviseerde mars. Dat wordt een bijzonder intiem moment, een ‘very British’ leerproces over hoe we omgaan met vreemden.

Zwarte energie

De derde stad uit ‘De wereld op bezoek’ is de bastaard havenstad Casablanca, geografisch ingesloten tussen Europa en Afrika en beïnvloed door tegenstrijdige culturele stromingen. Een dynamische, chaotische stad waar alles tegelijk gebeurt of ongedaan gemaakt wordt. Wat kan zo’n intense stad bijbrengen aan Europa en aan Mons? Nedjma Hadj Benchelabi is artistiek adviseur voor het gedeelte over Casablanca. Zij vertelt hoe Alya Sebti, een van de curatoren, verliefd werd op Maison Folie van Mons (“een huis dat in Casablanca had kunnen staan”). Voor zo’n speciale, levendige locatie voorziet ze in de meest lichamelijke kunst: de hedendaagse dans. “De Marokkaanse choreografen hebben een heel uitgesproken taal en woordenschat. Ze zullen mooi werk tonen dat ons vertelt over onze haven, over de spanningen in de stad... De lichamen op de scène roepen de sfeer op van een angstwekkend maar hoopvol Casablanca”. Naast de dansers stellen ook andere Marokkaanse kunstenaars hun gekke stad voor. Een van hen is plastisch kunstenaar Younes Baba-Ali. Zijn multimediawerken weerspiegelen de wilde gedrevenheid van de economische ontwikkeling in het hedendaagse Marokko. “Ik ben vooral geboeid door plagiaat en de gevolgen ervan. In Marokko zijn er bedrijven die zomaar de namen of logo’s overnemen van multinationals. Een voorbeeld? Een Marokkaans bedrijf dat zelfbouwmeubelen maakt heet Kitea. Ik wil nu met beelden werken op de uithangborden van die bedrijven en die tentoonstellen in de tuin van Maison Folie”. Een facet van de Marokkaanse economie wordt hier in neon opnieuw opgebouwd.

Les Ailleurs en folie

Maison Folie

Rue des Arbalestriers, 8

B-7000 Mons

+32 (0)65 39 59 12

www.mons2015.eu/fr/ les-ailleurs-en-folie

Your opinion counts