Waw magazine

Waw magazine

Menu
© GIG

Lucile Soufflet
VORM EN VOOR DE STAD

  • Culture
  • / Tendens
Brabant wallon  / Sart-Dames-Avelines

Door Gilles Bechet

Sinds een paar jaar siert het originele stadsmeubilair van Lucile Soufflet onze steden en parken. Strakke en eenvoudige vormen als antwoord op enkele basisbehoeften..

Op een dag staan ze daar, op pleinen, in parken. We bekijken ze onverschillig of nieuwsgierig. Soms fronsen we de wenkbrauwen bij het zien van hun vreemde vormen. En dan proberen we ze uit en we bedenken dat ze eigenlijk best goed zitten. Openbaar meubilair heeft tijd nodig. Het is ten prooi aan weer en wind en moet langzaam opgaan in het landschap, versmelten met de gewoontes van de stads- of dorpsbewoners. Sinds 2006 staat er op de Grote Markt in Bergen een groepje banken in fijne stangen van gelakt staal, die rond elkaar kronkelen als plantenstengels. Ze zijn het werk van designer Lucile Soufflet. Het model past in iedere omgeving. Soufflet ontwierp het enkele jaren eerder op vraag van de Stad Brussel, die iets zocht voor een pleintje in het centrum. “In het begin dacht de gemeente aan een kunstwerk, terwijl de inwoners liever een boom wilden planten. Zo kwamen we op het idee om een rooster te maken rond een boom. Dat werd een ronde bank die de vorm van de boom volgt.”

Soufflet woont in het Waals-Brabantse Sart- Dames-Avelines, waar ze een oud huis in groene baksteen volledig herinrichtte. Haar bureau ligt op een mezzanine, net onder het dak. Voorlopig werkt ze daar op haar computer, zolang haar atelier nog niet klaar is. “Ik werk inderdaad meer en meer met de computer”, zegt ze. “Maar de meeste van mijn projecten beginnen nog altijd met een potloodschets.” Een project komt tot stand door een voortdurende wisselwerking tussen potloodtekeningen, 3D-beelden en soms maquettes. Wanneer haar meubilair geproduceerd wordt, krijgt de ontwerpster hulp van de programmeurs van de producent. Zij beschikken over echte 3D-specialisten. Een groot deel van haar meubilair wordt geproduceerd door Urbastyle, een bedrijf uit Doornik. “Met dit soort partners hoef ik niet meer alles te doen van A tot Z. Daardoor kan ik elke fase in detail uitvoeren.” De ronde banken worden tegenwoordig geproduceerd door TF in Frankrijk, maar het heeft tien jaar geduurd voor het gamma te verkrijgen was. Door die productie beschikt ze nu over een reeks profielen die ze bij elke bestelling aanpast volgens het budget en de plaats. “Ik heb niet altijd genoeg tijd of middelen om helemaal van nul te beginnen. Het gebeurt ook vaak dat klanten iets bestellen op basis van een bestaand meubel dat ze ergens gezien hebben.”

Lucile Soufflet studeerde industrieel design aan La Cambre, maar haar interesse voor design ontstond al in haar kindertijd. “Ik heb vooral een grote drang naar autonomie, veel zin om zelf dingen te maken. Ik naai, ik kook, ik werk in de moestuin. Ik voelde me aangetrokken tot voorwerpen die we echt gebruiken. Voor mij vertrekt design eerst en vooral vanuit de functie.” De interesse voor stadsmeubilair kwam er in Londen. Als uitwisselingsstudente op Erasmus studeerde ze aan de Middlesex University, voor ze als technisch assistente aan de slag kon in het Royal College. “Ik dompelde me onder in die vreemde stad en zat met mijn neus in de kaarten en de plannen. Ik liep de hele stad door, keek om me heen en bestudeerde hoe de mensen de stad en de objecten daarin gebruiken.” Haar eerste werken ontstonden uit die reflectie over de stad en de openbare ruimte. Dat leidde tot de eerste bestellingen en andere projecten. “Ik sloeg een nieuwe weg in en werd daarbij gesterkt door het feit dat dit een relatief onbekend terrein is voor design. Er is dus nog veel mogelijk.”

Voor haar meubels maakt ze gebruik van hout, beton of inox. Het zijn materialen die tegen een stootje kunnen en waarvan kleine oplages gemaakt kunnen worden. Door haar artisanale aanpak kan ze flexibel en persoonlijk tewerk gaan. “Ik volg nauwgezet alle productiefases. Elk materiaal heeft bepaalde technische eigenschappen en daar moet je rekening mee houden van bij het ontwerp. Zo heeft beton een bepaalde stroomrichting. Als je daar niet aan denkt, kunnen er luchtbellen ontstaan die naar de oppervlakte drijven en er onregelmatigheden creëren.” Ze bewondert het werk van ontwerpers zoals Charles Eames of de broers Bourrelec, maar analyseert andere designers liever niet te veel om niet overdonderd te geraken. “Ik vertrouw meer op het observeren van mensen, de manier waarop ze zich gedragen in de openbare ruimte. Indirecte inspiratie haal ik uit de vormen van oude voorwerpen die ik vind op de rommelmarkt. Ik ben graag bezig met geschiedenis. Het voegt een narratieve dimensie toe aan het project en daar hou ik wel van.”

Porselein en keramiek

In het begin van haar carrière maakte Lucile Soufflet verschillende reeksen objecten in porselein en keramiek. Daar was ook een bestel l ing bij van het Museum van Mariemont, dat haar vroeg om een nieuwe interpretatie te geven aan enkele stukken uit hun collectie. In een andere reeks met Royal Boch gaf ze aan een zelfde kop verschillende oren, allemaal afkomstig uit de rijke Bochtraditie. Enkele jaren geleden maakte ze de overstap van keramiek en kleine voorwerpen naar stadsmeubilair. “Zodra de interesse van de mensen is gewekt, volgen de aanvragen en ga je verder in dezelfde richting. Maar soms is een ontmoeting of een bestelling genoeg om daaraan te ontsnappen en een andere weg in te slaan.”

“Project 105” is het perfecte voorbeeld van een bestelling die de ontwerpster aanzette om nieuwe creatieve wegen in te slaan. Huisvestingsmaatschappij SLRB wilde een groep sociale woningen in Brussel nieuw leven inblazen en vroeg haar om de gemeenschappelijke gangen naar de appartementen opnieuw aan te kleden. “Het was iets heel anders dan wat ik normaal deed. Het was ook een van de eerste projecten waarbij ik samenwerkte met anderen. Het was een hele uitdaging om iedereen tevreden te stellen: de bewoners, de opdrachtgevers en mezelf. Het vraagt een pedagogische aanpak en tegelijk moet je de hele tijd luisteren. Als je laat zien waar alles vandaan komt, kun je uitleggen dat je niet aan alle eisen kunt voldoen. Maar door samen te werken kun je elke leefruimte een persoonlijke toets geven en ervoor zorgen dat iedereen er zich goed voelt.” Bij dit project en bij het volgende, project 48, kreeg Soufflet de kans om zich opnieuw uit te leven met keramiek. Ze bedekte de muur van de gangen met tegels, die met hun kleur en structuur de ruimte van elk appartement afbakenen.

Voor 2013 staan er heel wat projecten op stapel, met meubilair zoals dat voor het park van Vier Winden en Zwarte Vijvers in Molenbeek, of voor de gemeente Schaarbeek. Ook op kleinere schaal krijgt ze opdrachten. Zo maakt ze regelmatig objecten voor privépersonen, zoals een bank of een ander accessoire voor buiten. Tijd om stil te zitten is er voor Soufflet dus niet bij.

 

informatie

Lucile Soufflet
Rue de la Hutte, 7
B-1495 Sart-Dames-Avelines
+32 (0)71 95 45 53
lucilesoufflet@gmail.com
www.lucile.be

 

Scherven brengen geluk

In het centrum van La Louvière lopen voorbijgangers langs een enorm gebroken bord dat in stukken op het trottoir ligt. Het is moeilijk om ernaast te kijken. Het beeldhouwwerk in gelakt staal werd The Plate gedoopt. Lucile Soufflet ontwierp het samen met kunstenaar Bernard Gigounon en het Luikse bedrijf Ortmans stond in voor de realisatie. De hulde aan het industriële verleden van La Louvière laat niemand onverschillig.

Dit werk wijkt een beetje af van de rest van uw parcours. Het is een hommage aan het ter ziele gegane Royal Boch, met wie u hebt samengewerkt?
L.S. — Boch bezit een fantastisch erfgoed. Bijna alle Belgische gezinnen hadden vroeger wel een servies van hen in de kast staan. Toen ik de fabriek bezocht, voelde je al dat er iets op zijn einde liep. De installaties waren verouderd, maar het was de moeite geweest om alles weer nieuw leven in te blazen. Ik had zin om vanuit mijn gevoel te vertrekken en de getuigenis van een tijdperk te maken.

Hoe waren de reacties?
L.S. — I n de artistieke media heeft het werk zijn weg al gevonden. Ik heb commentaar en lof gekregen van overal ter wereld via internet. In de stad waren de reacties heel uiteenlopend. Het zet de mensen aan het denken en dat is goed. Sommigen begrijpen het, anderen zijn geshockeerd omdat het werk iets gewelddadigs uitstraalt. Als je met de mensen praat, kunnen ze de dingen beter plaatsen. Ook al komt een einde hard aan, toch doen er zich altijd nieuwe kansen voor. Wanneer je een kunstwerk in het stadsweefsel plaatst, moet je de mensen een kader bieden en goed communiceren.

Hoe bedoelt u?
L.S. — J e moet ter plaatse zijn en met de mensen praten. Ik ben er twee of drie weekends geweest. Dat was heel verrijkend. Sommigen zeiden me: “Ik ben ook onhandig, ik zou er zo een willen in mijn tuin.” Iemand anders vroeg me of ik het bord ter plaatse gebroken had bij het uitladen. Toen ik antwoordde: “Ja, stom hè!”, moest hij lachen. Het werk moet nog tot ontwikkeling komen. Het hoort toe aan de stad en haar inwoners. Het zal zijn weg wel vinden. Zoals alle stadsmeubels, zal het bedekt worden met tags, krassen en voetafdrukken. Op een of andere manier hebben mensen het nodig om zich voorwerpen eigen te maken.

À lire aussi

Your opinion counts